Po dziesięcioletniej przerwie poszedłem przypomnieć sobie Orlą Perć.
Opis i wiele zdjęć z wycieczki znajdziesz
tutaj.
Kilka zdjęć z komentarzem znajdziesz
tutaj.
Informacje ogólne
Orla Perć to znakowany szlak turystyczny od przełęczy Zawrat po przełęcz
Krzyżne, prowadzący granią lub w jej pobliżu w terenie skalnym, często
przy dużej ekspozycji. W wielu miejscach zainstalowano łańcuchy,
drabiny i klamry, bez których przejście szlaku byłoby dla turysty
niewykonalne. Pomimo że szlak ma zaledwie 5 kilometrów długości, to
jego przejście zajmuje ponad 5 godzin co dobrze oddaje skalę jego
trudności. Szlak został wytyczony znakami czerwonymi (tu konieczna
uwaga: kolor szlaku turystycznego w Tatrach nie wiąże się z jego
stopniem trudności!) i jest uważany za jeden z najtrudniejszych szlaków
w Tatrach. Wybierając się na wycieczkę na Orlą Perć należy zdać
sobie sprawę z dwóch rzeczy. Po pierwsze nie jest to szlak dla
nowicjuszy, aby się tam wybrać należy mieć trochę doświadczenia na
szlakach wiodących terenem skalnym, w chodzeniu "po łańcuchach",
a lęk wysokości dyskwalifikuje kandydata. Po drugie przejście szlaku to
wycieczka na minimum 8 godzin, więc pierwszego dnia prosto z pociągu lepiej pójść
na Kopieniec lub inny Nosal.
Historia
Za pomysłodawcę budowy tego szlaku uważa się poetę Franciszka
Nowickiego. Szlak zbudowano w latach 1903-1906 ze środków Towarzystwa
Tatrzańskiego i ks. Walentego Gadowskiego, który osobiście szlak
wytyczył, a w wielu miejscach osobiście oznakował. Ze
szlakiem związanych jest wiele wypadków, z których jeden z bardziej
znanych to śmierć młodego studenta z Moskwy Jana Drege'a w trakcie
zejścia z Granatów 23 sierpnia 1911 roku. Drege idąc z dwiema
siostrami z Zadniego Granatu w kierunku Skrajnego zgubił szlak i począł
schodzić szerokim żlebem opadającym ze Skrajnej Sieczkowej Przełączki
w stronę Czarnego Stawu. Ten szeroki trawiasty żleb sprawia złudne
wrażenie dogodnej drogi zejścia nad Czarny Staw. Złudne - ponieważ
im niżej tym staje się bardziej stromy, a kończy się
ponadstumetrowym kominem, którym zejść się nie da. Jan Drege podjął
próbę zejścia i stał się pierwszą ofiarą żlebu, nazwanego później
jego imieniem. Inny, jeszcze tragiczniejszy wypadek zdarzył się w tym
samym miejscu 23 lipca 1914 roku. Tego dnia Orlą Percią wędrowali
rodzeństwo Bandrowscy i Anna Hackbeilówna. W podobnych okolicznościach
zgubili szlak i rozpoczęli zejście żlebem Drege'a. W trudniejszym
miejscu postanowili przenocować i nazajutrz wzywać pomocy. Niestety na
wołania nikt nie zareagował... Hackbeilówna próbowała przedostać
się do sąsiedniego żlebu, w którym zginęła spadając z wysokości
około 100 metrów. Maria i Stanisław Bandrowscy oczekiwali na ratunek
przez kilka dni i nocy - zdziwienie budzi fakt, że nie próbowali powrócić
na górę, co z tego miejsca było jeszcze możliwe. Piątego dnia (!)
rano rozpoczęli zejście i zdołali dotrzeć aż do końca tzn. do
wielkiej przewieszki w kominie. Około południa skrajnie wyczerpany Stanisław rzucił się
w przepaść, a jego siostrę uratowano już po zmroku.
Mapka
Moja uproszczona mapka jest bardzo dokładna. Szczyty i przełęcze
zaznaczone kolorem czarnym są umiejscowione z zachowaniem wzajemnych
odległości na podstawie mapy topograficznej o skali 1:10 000. Położenie
szczytów i przełęczy oznaczonych kolorem niebieskim jest
orientacyjne. Podane czasy przejścia mogą się bardzo różnić od
rzeczywistych zwłaszcza na krótkich odcinkach. Dużo bardziej
miarodajny może być całkowity czas dłuższej wycieczki obliczony
jako suma czasów poszczególnych odcinków. Tam gdzie przy czasie przejścia
nie zaznaczyłem strzałek podany czas jest równy dla obu kierunków.
Mapkę
można wykorzystywać tylko na prywatny użytek. Publikowanie mapki w
jakiejkolwiek postaci wymaga pisemnej zgody autora.
Dojścia do Orlej Perci:
Najdogodniejszymi punktami wyjścia na Orlą Perć są schronisko
Murowaniec i Schronisko w Dolinie Pięciu Stawów Polskich: Kuźnice
- Murowaniec szlak niebieski przez Boczań i Skupniów Upłaz. W górę
około 1h 30min, w dół około 1h 15min. Kuźnice
- Murowaniec szlak żółty przez Dolinę Jaworzynki. W górę około 1h
30 min, w dół około 1h 15min. Parking
Palenica Białczańska - schronisko w Dolinie Pięciu Stawów Polskich
Dojście szosą do Wodogrzmotów Mickiewicza, dalej szlakiem zielonym
przez Dolinę Roztoki. W górę około 2h 45min, w dół około 2h
10min.
Proponowane trasy dla nowicjuszy: Murowaniec - Skrajny Granat - Zadni Granat - Murowaniec (około 4h
30min). Doskonała trasa do zapoznania się z Orlą Percią,
trudności niewielkie, praktycznie tylko podczas podejścia na Skrajny
Granat. Przejście z Murowańca do Doliny Pięciu
Stawów przez Krzyżne (około 4h). Jest to najłatwiejsze przejście
pomiędzy obydwoma schroniskami. Murowaniec -
Zadni Granat - Kozi Wierch - schronisko w Dolinie Pięciu Stawów (około
4h 15min). To przejście jest już nieco trudniejsze od
poprzedniego, chociaż Orla Perć na odcinku od Zadniego Granatu do
Koziego Wierchu jest dość łatwa. Jedynym trudniejszym miejscem jest
kominek w rejonie Czarnych Ścian. Wszystkie inne
trasy są trudne i dlatego początkującym turystom szczerze doradzam
wybrać jedną z trzech wymienionych wyżej. Na koniec uwaga o pozostałych
przejściach z Murowańca do Piątki (przez Zawrat i przez Kozią Przełęcz).
W przejściu przez Zawrat trudny jest odcinek z Murowaniec -
Zawrat,
a Zawrat - Pięć Stawów jest łatwy. Natomiast z Kozią Przełęczą
jest odwrotnie - wejście z Murowańca jest łatwe, a zejście do
Dolinki Pustej zdecydowanie trudniejsze.
